Make your own free website on Tripod.com

CyberTombs

 

Những Nấm Mồ V Hnh

 

 

              

             Government issued headstones in Section 34              

 

Hữu Phương

 

 

Thi Pham Kiep Lu ay cua Hu Phng:  

Tam S Cua Mot Bai Tng

 

 

Ngay 02-07-1988 toi i d le ky niem 49 nam thanh lap Phat Giao Hoa Hao, to chc tai Silver Spring, Maryland mi hay nha th Hu Phng, tc Pho e oc Nguyen Hu Ch, a qua i v chng au tim. That la mot hung tin en vi toi qua bat ng! Nha th Hu Phng  chet vao sang ngay 28-06-1988, the ma mai en ngay 02-07-1988 toi mi hay tin! o la mot s thieu sot ln cua toi oi vi tin tc trong cong ong va than hu.

 

Tren ung tr ve nha, toi c suy ngh mai ve nha th Hu Phng va lay lam tiec la a khong hay biet sm e i tien a ngi qua co en ni an ngh cuoi cung cho tron tnh tron ngha, v du sao chung toi cung mang cung mau ao (Hai Quan) va tng viet bai tren nguyet san Lt Song cua Hai Quan Viet Nam Cong Hoa trc nam 1975.

 

Luc con trong nc, toi khong co dp gap g nha th Hu Phng bang xng bang tht, ma ch biet nhau tren mat bao. Mai en nam 1982 chung toi mi co dp lam viec chung vi nhau trong Uy Ban Lien Lac Va Phoi Hp Ngi Viet Quoc Gia e hnh thanh ai Hoi II tc ai Hoi Lien Hiep Ngi Viet Quoc Gia Hai Ngoai, trieu tap tai Hoa Thnh on t 11 en 13-06-1983. ai Hoi II la hau than cua ai Hoi I do cu Dan Bieu Don Bailey trieu tap nam 1982, ma bao Van Nghe Tien Phong goi ua la ai Hoi ong Bai Lay. ai Hoi II thanh lap to chc co ten la Lien Minh Viet Nam T Do.

 

Luc bay gi toi ai dien cho nha van Nh Lang, noi rieng, va Cong ong Viet Nam Hai Ngoai, noi chung; con nha th Hu Phng th ai dien cho Hoi Cu Chien S VNCH cua cu TNS Tran Ngoc Nhuan (cu ai Ta Tran Ngoc Nhuan la ban than cua nha th Hu Phng khi hai ngi con la s quan cap Uy vao thap nien 50). Chung toi lam viec chung vi nhau rong ra tren 6 thang mi hnh thanh c ai Hoi II. Nha th Hu Phng c anh em bau lam ieu Hp Vien va Trng Ban To Chc ai Hoi; con toi gi chc vu Pho. Nhng moi viec to chc ai Hoi th nha th Hu Phng eu don cho toi va cac anh ch em khac, con ong th thong dong, sang Chu Nhat nao cung i anh tennis.

 

Trong nhng thang lam viec chung vi nhau, nha th Hu Phng la ngi iem am nhat, tnh tnh ci m, khong he ly luan on ao hay bat be ngi khac. Dng nh ong khong tha thiet chi lam ve cai ai Hoi sap thanh hnh. Ong en hop v gi li ha vi ban, tc TNS Tran Ngoc Nhuan. Theo toi biet th nha th Hu Phng khong co tham vong chnh tr, ma trai lai ong con co ve chan no. Co lan nha th Hu Phng tam s vi toi: Moi nan lam toi a! Viec nay cung khong i ti au. toi rang giup moi e hoan thanh xong ai Hoi roi mnh ngh cho khoe.

 

Khi ai Hoi II thanh hnh, vi t cach la Trng Ban To Chc, nha th Hu Phng len dien an oc bai dien van khai mac roi ong lang le rut lui ngoi im di hang ghe. Suot ai Hoi, chang nhng ong khong he ra tranh c mot chc vu nao ma con t choi tat ca cac li e ngh cua cac tham d vien. Toi cung biet trc nen tm u moi ly do e thoi thac cac li e ngh.

 

T sau ai Hoi II, nha th hu Phng va toi thng ien thoai cho nhau, trao oi tam s va ban luan ve th van ch khong he nhac ti chnh tr.

 

Thang 07-1983, nha th Hu Phng gi tang toi tap ban thao Kiep Lu ay cua ong (khong ro tap I hay la tap II v tac gia khong e chi ca. Sau nay toi mi ngh o la tap II v ong co noi rang tap kia ong a vt au o ma khong tm thay). Gi kem vi tap th la mot la th viet may dong tam s (xin xem thu but nh kem). en thang 03-1984, nha th Hu Phng lai gi tang tiep tap ban thao ma toi oan la Kiep Lu ay tap III v khong co ta e. Nh vay la toi thieu mat tap I. Tap gi lan au, ong lam t 28-09-1981 en 06-07-1983 va tap III anh dau t 09-12-1983 en 16-03-1984.

 

Toi oc qua 2 tap ban thao Kiep Lu ay, chon ang mot bai tren bao Viet Nam Thi Bao do toi chu trng v nha th co nhan li cong tac. Sau o, ong co gi them hai bai tham luan, mot bai ky ten that qua nhan e Tap the Quan oi: Sc manh can c the hien va cung co, va mot bai khac ky di but hieu Hu Phng: On co tri tan.

 

Trong bai Tap the Quan oi: Sc manh can c the hien va cung co, ong nhan nh nh sau: Chung toi thiet tng viec hoi tu quan nhandu ln hay nho, cho muc ch ong hay tnh, dan than chong Cong hay thuan tuy ai hua c phat sinh t cai goi la mac cam thua bai trc ke thu, ma le ra Quan Lc VNCH a an ti nuot song loai qui quai o tren mot tran chien cuoi cung roi. Ca cuoc i trai tre cua ong a hien dang cho quan oi. Nguon th cua ong cung xuat phat t nhng thang nam lenh enh tren bien ca. Bang vao long yeu nc, tnh tnh on hau va niem cam xuc cua mot thi nhan, nha th Hu Phng tha thiet keu goi tap the quan nhan hay oan ket lai e anh uoi ke thu chung. Ong viet: Chung ta can tch cc hn, neu thay con xa hay gan nhau lai. Mac ai cham biem, mac ai ma mai, chung ta khong nan ch sn long. Chung ta phai cung co sc manh cua chnh chung ta, mot th sc manh khong tuy thuoc vao gm sung na nhng tuy vao s hp nhat y ch cung hanh ong. Nhng vet en trong qua kh se m phai mot khi sc manh o c the hien va phat trien eu khap. Thanh Kinh a co li: c tin a cu lay ngi.

 

Trong bai On co tri tan, nha th Hu Phng nhan nh ve gii lanh ao Mien Nam nh sau: Chung ta khong mong nguyen Tong Thong Nguyen Van Thieu tuan tiet nhng chung ta ngh rang gia ma phan ng cua ong can cng hn nhng li nguyen rua suong nham vao nc ban ong minh, co le tinh than quan dan luc o khong suy sup tham thng nh vay. Neu ong khong tng tuyen bo song chet vi anh em quan s th ong co the bat chap nhuc vinh. Nhng ong a tng ho hao chien au e roi khong noi c tam gng nao cua ngi xa th that ang che trach vay!

 

Nhng bai tham luan cua nha th Hu Phng nh la nhng li tam s hn la nhng li le ao to bua ln cua mot chnh khach hay mot bnh luan gia. Li le on hoa, ong khong qui trach loi lam mat nuc cho mot ca nhan nao, ma theo ong ca tap the dan quan can chnh eu co phan nao loi lam va trach nhiem: Sau mi nam troi qua va moi xao tron a lang ong, chung ta t ln ch be can t soi lay mnh qua lang knh thi gian e ng trach c ai ma hay t che trach lay mnh trc nht. Nhng ke a tng an tren ngoi truc cang phai t nhan chan va t phe phan, v chang co li phe phan nao hn chnh lng tri cua mnh.

 

Nha th Hu Phng luc nao cung tha thiet en van e oan ket. e ket luan bai On co tri tan, ong viet: Nhng viec can lam va phai quyet tam hn ca la noi vong tay ln gia nhau bat phan d biet. Ngoi lai vi nhau nh mieng ngi thng noi. Gan lai vi nhau trong tnh mau mu anh em, bang mot th tnh huyet thong dan toc. Hien tai, chung ta van cha lam c viec o! Neu bao lau cha lam c viec o th ng nen ho hao g na het! ng mong tao dng ai cuoc. Cung ng m giac m hoi hng. Neu cha chan that vi chnh mnh th con ng phuc hoi at nc ch la ao tng ma thoi!

 

Bay gi ngoi oc lai hai bai tham luan cua nha th Hu Phng, toi thay niem m c cua ong that la tha thiet va ch ly. Tiec rang ong a ra i qua sm, cha c toai nguyen niem m c cua mnh.

 

Toi ngoi lan gi tng trang th trong hai tap ban thao Kiep Lu ay cua nha th Hu Phng, oc lai nhng bai th cua ong, bat gap nhng li tam s cua mot vien Tng b troi tay khong cho chien au va chien thang. Chc v cuoi cung cua ong trc khi ri khoi VN la T Lenh Hanh Quan Bien. Mot v Tng ch huy lc lng anh am tren bien ca ma khong c ra lenh ban mot vien an hai phao nao vao au ch quan th th hoi lam sao ma ong khong au long, uat han cho c?

 

at nc nh xa tan coi nao

Trien mien vang vang tieng hn au

Sau lng d vang kinh hoang lam

Cuoi kiep mong sao tra n au.

(Neu phai)

 

Ong cha tra c n au th a bo cuoc, khong kp nhn thay ngay vui cua dan toc, moi ngi eu c bnh yen:

 

Tng lai nao ha hen than tien

Cho nc cho dan het muon phien

Neu phai nen can ta tha nhp

Mong rang que me hng bnh yen.

(Neu phai)

 

Kiep song lu ay a lam cho con tim ngi dung Tng bon chon, ray rt, bat an:

 

Than phan ta nui buon

Mot khoang dai lu vong

Ai tng ging cung no

Con ngh g na khong?

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Ta nuoi hon ta lai

Vun them ch quat cng

Sau mot lan thua bai

Thanh tr phai vng hn.

 

Vng long i! Chien s!

Khi a quyet tam roi

Ngay qua thoi ng ngh

Ngay mai rang hng tri.

(Ai tng ging cung no)

 

oi vi nhng ngi an nhien t tai th cuoc song vat chat My han la ni than tien, nhng oi vi mot bai Tng, lai la mot thi s, th cuoc song tam b x ngi ch la mot vung at u hiu, buon ba:

 

Tr v at khach ngai ngung

Hon ta l lng gia vung u hiu.

(Nghen ngao trong thay mau xanh cay la x ngi)

 

Trong mot buoi du xuan xem hoa Anh ao n Hoa Thnh on, nha th chang nhng khong vui ma con cam thay buon:

 

au xuan thien ha dap du

Ng au vn a rung nhieu canh hoa

Lanh ong con o buot da

Niem vui cht thay xot xa lanh lung

(au xuan i xem hoa ao n)

 

Mau la, mau co, mau hoa x ngi lam cho nha th chanh long ngh ti than phan con ngi lu vong an au nh:

 

La rng choc o hien nhanh

Mot tuan thay lai a xanh ca vung

O hay! Am lanh tng phung

Biec len ngan co bng bng sac vui

Bang khuang nhn ngam x ngi

Noi long chung au ngha i vong no

(Bien la)

 

Bi the nha th luc nao cung mong moi cong ong ngi Viet Nam tai hai ngoai nen ket hp e tao thanh sc manh hau giai cu que hng:

 

V quoc gia ta phai dep t thu

Ngi quoc gia ch co mot tam t

Thong kho ong hng xui ta ket hp

Muc ch giup chinh nhan mau thang cuoc

Diet bao tan bnh tr lai giang sn

(Bai hoc oan ket)

 

Va nha th quan niem rang nc non la tren het, la tat ca:

 

Nc non la tat ca

Viet Nam khong chao thua

Phai huy hoang sang gia

Viet Nam khong phai m

(Nc non la tat ca)

 

Nha th Hu Phng tha thiet mot ngay ve que hng, bong c vang ba soc o se lai bay phat phi khap tri Nam:

 

Neu ta cha ve ven bien o

Chang phai phai sn y au tranh

Ma bi ngi ta khong muon gi

Nguyen the v nc chang mang danh.

 

Neu ta cha ve thon xom o

La quyet tam chung cha ro rang

Thien ha lam ieu hn chat da

Ket tnh xay dng lai giang san.

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Nen ta luon ngh ngay mai ay

Thon xom ven bien ngap sac vang

Soc o ngay xa bng o lai

Huy hoang phi phi khap tri Nam.

(Neu)

 

Nhng qua nam thang x ngi, tap the ngi Viet van cha co c s oan ket thc s. Cuoc oi i a lam cho long ngi bang hoai, trat t oi thay nen co luc nha th cung ngao ngan cho tnh i:

 

Manh tri nao o toi m c

Van thay mu tam mot bien buon

Manh hon nao o toi mong gi

Ch la h ao bong hoang hon.

. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Cai thu ve khi xin gia biet

Gio bao ngay xa qua ra ri

Cung chang con g toi tha thiet

Im lang ma xem chuyen oi di.

(c vong gia t)

 

Xot xa cho cuoc oi di cung la xot xa cho than phan mnh, than phan cua mot anh hung nga nga:

 

Phai con luon lot bao nhieu

Bao nhieu cho giap hai chieu thap cao

Cung quan ngay trc t hao

Ngay nay no boc thet gao dng dng

Van m gio thoc ong rng

Bng cay di nui mot vung doc ngang

Nhng roi ho a ri hang

Sn lam hung v ng ngang o thoi

Chn nam hon a lan oi

Tr v di lung, nh tri bao la.

(Anh hung nga nga)

 

Nhng nam cuoi cung cua cuoc i, nha th Hu Phng co cai nhn yem the ve cuoc i t nan va than the nh sau:

 

Van o ngay thang bang ly biet

Cua nhng ngi than, cua ban be

Cua nc non ch xa cach qua

Khong sao mng tng nhng hang me

 

Than the ch con mong vien vong

Cuoi i hiu hat bong hoang hon

Tng trang qua kh chm quen lang

Chet ca tng lai, uoi ca hon.

(Ngay thang thu dan)

 

Qua bai th Niem tin cuoi mot i ngi, lam ngay 16-03-1984, bai th cham dt thi tap Kiep Lu ay tap III, tam s cua nha th Hu Phng gi vao c tin Chua Ki-To (v ong la tn o Thien chua giao), nhng lai nhuom mau Lao giao:

 

Bay gi na kiep gia nua

Buon vui thap thoang niem tra noi chieu

Kieu sa la tnh cua dieu

Nga nghieng trc gio cung lieu cat cao

Anh hung ch ln quen sao

Dau rang thua cuoc chien bao vt i

Bay gi ngat coi thien di

Hon chim van muon quay ve to xa

The gian chen chuc loc la

Long con vong ong chang tra chang chieu

Cam nh ch biet tin yeu

Cho ta con moi giao ieu knh ton

Tri am hieu noi vui buon

Trc sau sau trc mot hon mot than

Trieu cao o xuong nguc tran

Lao lung may kiep van con hoi sinh

 

Toi ch nhan c co hai tap ban thao tap th Kiep Lu ay cua nha th Hu Phng nen khong u tai lieu e viet het ve tam s cua ongtam s cua mot v Tng yeu nc ma na ung b troi tay. Khi con trong nc, nha th Hu Phng a xuat ban th, rat tiec toi khong con nh nhan e va cung khong thuoc mot bai th nao cua ong, mac du toi a oc kha nhieu th cua ong tren nguyet san Lt Song cua HQVNCH va tren t Pho Thong cua Nguyen Vy trong hai thap nien 60 va 70.

 

Trong thi gian lu vong hai ngoai, nha th Hu Phng lam kha nhieu th nhng ong rat t khi ang th, thnh thoang co ang tren ac san Ngay Ve va gan ay tren Dien an Thu o. Mot bai th ang tren Dien an Thu o so 44, thang 05-1988, co le la bai th cuoi cung cua nha th Hu Phng chang?

 

Tam s cua nha th Hu Phng qua th ong con rat nhieu va dai, mot bai viet khong the nao dien ta het c. ay, ngi viet ch e cap en mot kha canh nho cua cuoc i ong, tam s cua mot bai Tng b troi tay va b ay i lu ay ni hai ngoai. Toi con muon viet nhieu hn na ve nha th Hu Phng, ve mong c, ve tam s tham kn, ve cuoc i tnh ai cua ong Nhng trang bao co han va thi gi khong cho phep nen toi xin tam ngng ay, mong co dp khac se viet them e khong phu long mong i cua nha th a gi gam ni toi khi ong con song.

 

Khi nao VL danh thi gi tch cc cho van nghe, th xin nh en toi. Nha th viet cho toi ngay 07-071983. Mot li gi gam ma cung la li tran troi sau cung cua nha th Hu Phng. Toi a khong lam ung nh ieu ong a mong moi ni toi v qua ban ron vi nhng van e khac tch cc hn van e van nghe. Nay, cai chet cua ong a thoi thuc toi, t ra toi phai viet oi dong ve ngi qua co cho phai ao lam ngi.

 

May nam trc ay co lan nha th Hu Phng mi v chong chung toi qua nha chi, nhng toi c hen mai ma cha co dp i. Co lan toi ngo y muon gap Tng Ngo Quang Trng th nha th Hu Phng e nghi: Toi qua nha moi dung cm toi, san dp o moi mi Tng Trng en dung cm e toi noi chuyen vi ong. The roi toi cung hen lan hen la cho en hom nay van cha thc hien c cuoc gap g o.

 

Nha th Hu Phng thng dung moi, toi vi toi v ong quen mieng va coi toi la ngi than. Toi luc nao cung knh trong ngi ln tuoi hn mnh, neu than thiet lam th goi bang anh. Vi nha th Hu Phng, tieng anh con co hai ngha: an anh trong quan oi va an anh trong thi an.

 

Cai chet qua bat ng cua nha th Hu Phng lam toi suy ngh may hom lien, thng tiec mot ngi co long vi que hng va mot ngi co t tng. Mac du ong khong hoat ong ngoai anh sang, nhng luc nao ong cung am tham van ong anh em cu quan nhan nen ngoi lai vi nhau. Ong khong ham danh, ham quyen. Ong khong thch chc tc keu to ma thc lc chang co g. ay, nhng li th cua ong a chng minh ieu o:

 

Dau may tri ngan tr

Khi quyet thang gian ta

Bay gi khong thanh s

Tram nam chang muon ma.

(Mong ln)

 

Qua that la mot mong ln, nhng mong ln trong am tham, trong tham tam cua mot dung Tng va mot con ngi ai quoc. Neu co ai che trach g ong, xin mi oc oan th sau ay th se hieu ong:

 

Lam th tc nguyen cau

Cho hon ta hoa giai

Nhng noi sau niem au

Qua em dai khac khoai

(Li ap)

 

Ong cung quan niem ve cuoc i mot cach rat n gian nhng cung rat y ngha. Co le ong oan c cai chet cua mnh gan ke (mac du ong rat khoe manh, mi 52 tuoi, van anh tennis hang tuan) nen tam s qua bai th Sau mot khoang dai lau lach:

 

Song chet nay mai nao ai biet c

May gia nua l enh choc ngng xoay

Ban be nam xa tin ve bo cuoc

en tuoi nay phan so ch la may.

 

a ti luc ta khong con hoang s

Hai tay xuoi khong ho then hn la

Song lay lat mot khoang i dang d

Va vu hoai lanh van tham vao da.

 

Cai lanh ay la cai lanh cua thi the, cua tnh ngi. Ong a hieu c the nao la cuoc oi i bi tham, v:

 

Hu danh roi cung buong xuoi

Moi nao lu gi nu ci hom nay.

 

Hay:

 

Mot khi muc ra hnh hai

Danh cao cang to ma mai phan ngi

(Bang vang mi nam phuc vu cong ty)

 

Bi the nha th Hu Phng luon luon mong moi mot ngay ve que hng e ong c gap lai ba me gia va ngi ch. Ong thuc giuc moi ngi hay hen nhau ve:

 

Mot thang na ta ve

Rang t do phai thang truc gian ta

Nang t do se lam mau m lai

 

at Mien Nam khong the chm xuong mai

Trong ieu tan va sau han chia ly.

 

Dau tram nam ta van hen nhau ve

Dau xa xam ta cung hen nhau ve

Mien Nam muon i van phai thuoc ve ta

 

Mot li m c n s va moc mac the ma ong khong thc hien c:

 

Ta ve vi mai nha xa

Liep khoai, buoi chuoi, hang da han hoan

Gia t cuoc song i hoang

Ta ve vi methien ang cua ta

Van mong t sm en ta

Van mong cho ti khi xa coi i

Roi mong van tiep vi ngi

en khi non nc xanh ngi t do.

(ieu mong moi sang)

 

Nha th Huu Phng sinh trng tai Ben Tre. Ong gia nhap Hai Quan Viet Nam nam 1953. Sau 22 nam quan ngu, cai chet cua ong a e lai biet bao nhieu thng tiec cho ban ong oi, cho nhng ngi phuc vu di quyen ong va cho nhng oc gia men mo thi tai cua ong. Nha th Hu Phng khong ch la mot nha th cua Hai Quan nh nhieu ngi tng, ma ong la mot thi s cua thi an Mien Nam Viet Nam trong suot 3 thap nien 50, 60 va 70.

 

Hom d Hoi Ngh Van But Viet Nam Hai Ngoai nhom hop tai Hoa Thnh on, toi a gap lai nha th Hu Phng trong nhng giay phut ngan ngui. Hoi ong bao gi in th th ong ci va cho biet: Anh em d nh tai ban tap th cu, khong biet bao gi mi xong. Chnh ong cung khong biet a con tinh than cua mnh bao gi mi in xong th toi lam sao biet c! Toi ch biet hai tap ban thao Kiep Lu ay hien nam trc mat toi va hnh anh cua nha th Hu Phng nh ang ngoi oi dien khi toi viet nhng dong ky niem nay.

 

Xin cau nguyen hng hon nha th Hu Phng sm ve Nc Chua e xa lanh cai Kiep Lu ay nghiet nga nay.

 

(c Pho, ngay 17-07-1988)

Vnh Liem

 

NOI BUON CUA CO THI S HU-PHNG

Trong Nc Non Ta Tham Tham Noi Buon

 

 

Toi con gi c tap ban thao th th hai cua Co Thi-s Hu-Phng, Nc Non Ta Tham Tham Noi Buon, ma nay toi mi co dp oc lai. Tap ban thao nay gom 43 bai th, trong o co bai th Nghen Ngao Trong Thay Mau Xanh Cay La X Ngi a c tac gia chuyen sang Anh ng The Natural Green Revives Within Me Memories of My Homeland. Cac bai th trong thi tap nay a c tac gia sang tac trong khoang thi gian t thang 9 nam 1981 ti thang 6 nam 1983. Ta e cho thi tap nay khong chnh thc c tac gia chon, ma do ngi viet chon t cac ta e khac nhau ngoai ba tap ban thao, chang han nh: Buon Viet Nam, Buon A Viet, Nc Non Ta Tham Tham Noi Buon, Nhng Ngay Quanh Hiu, Non Song Tui Buon, Thang Ngay Hat Hiu, Kiep Lu ay, va au La at Song. V Kiep Lu ay a c tac gia chon cho thi tap th nhat ma ngi viet a gii thieu trc ay, cho nen khong c chon lam ta e cho thi tap nay. Con lai bay ta e kia, ngi viet thay Nc Non Ta Tham Tham Noi Buon la thch hp nhat nen c chon v no noi len c noi buon cua tac gia.

 

Mang kiep song t nan hay Kiep Lu ay la mot noi buon trien mien, khong bao gi cham dt, nhat la oi vi nhath nh nha th Hu-Phng. Ngoai mat, nha th Hu-Phng luc nao cung gi nu ci bnh than va ti tan, nhng trong long ong th au nh cat, roi nh t. Kho co ai hieu c noi long cua thi s Hu-Phng neu cha co dp oc nhng bai th cua ong. T nhng canh vat chung quanh ong, nh mau la cua cay, mau tuyet trang, mau may en am am, tieng gio rt, cn lanh cua mua ong, nhng con ng khuc khuyu, v.v, thay eu lam cho tam hon thi nhan xuc ong, khien ong ngh ti than phan mnh va than phan que hng. Ch mot cn lanh au mua cua mua ong cung u lam cho thi nhan xuc ong:

                                     Mong c ta xay suot bon mua

Mi ve cn lanh a tieu s

La cha rung xuong hon ng ngac

Dau the khong chun trc xac x.

(Neu Phai)

 

Nhieu em chanh long ngh ti que hng, thi s Hu-Phng ch mong lam sao tra c n at nc nh ong a tng lam trong suot cuoc i binh nghiep qua 22 nam:

                                    at nc nh xa tan coi nao

Trien mien vang vang tieng hn au

Sau lng d vang kinh hoang lam

Cuoi kiep mong sao tra n au.

(Neu Phai)

 

Nhng dan va nc ang trien mien au kho! Ong phai lam sao ay?

Tng lai nao ha hen than tien

Cho nc cho dan het muon phien

Neu phai nen cau ta tha nhp

Mong rang que me hng bnh yen.

(Neu Phai)

 

Khi thay ngi vui ma long mnh th quan that n au. Cang ngh ti ong bao ruot tht b lu ay tren chnh que hng mnh, tac gia a thot len:

                                    May man cho ta lu ay tron thoat

Quen sao ong bao than thuoc con kia

Moi luc i sau vao vung hiu hat

en ca thng yeu cung phai chia la.

(Khi Thay Ngi Vui)

 

Dng nh thi s Hu-Phng rat s mua ong. Hau het trong suot thi tap Nc Non Ta Tham Tham Noi Buon va Kiep Lu ay, thi s Hu-Phng luon luon nhac ti canh vat mua ong, nhng canh tuyet phu trang xoa, nhng ngay dai am am the lng, nhng canh cay trui labuon hiu hat V ong von la ke tram t nen khong sao ngan c noi buon khi nhn thay mua ong ang ti:

                                    Mua ong lai en tm rng thu

Tri dau rat quen van am mu

at dau than nhieu nhng buot lanh

Huong chi hon ke von tram t.

(Mua ong Lai en)

 

Kiep lu vong lam cho long thi s cang ngao ngan hn khi oi dien vi mua ong:

            Ngh rang vong kiep chi vi

May mua ong na van i lu ly.

(Lanh ong)

 

Du cha ti mua ong i na th long thi s cung khong the nao vui sng cho c, bi v:

                                    Ruot tht than nhan nem canh c han

Han so sanh the nao t do va ang thuoc

                                    Tiec thng ngoc vang xa hanh phuc

Coi tha hng vui sng cung h.

(Nhan Chan)

 

Thi s Hu-Phng om ap tnh que trong long mot cach thiet tha cho nen luc nao ong cung eu nhac ti que hng:

Sau trong cai xo i ta van

Om ap tnh que vi thiet tha.

(Nh Que)

 

Roi mua ong cung phai i qua e nhng cho cho mua Xuan ti. Nhng ong tan hay Xuan ti, noi buon cua thi s Hu-Phng van chat ngat, bi v ong luon luon hng ve que hng.

Van la vien x khi vi

                                    Lam sao ngam lai khoang tri que hng

c m chat ti thien ng

May ra thay chut ve buon A ong.

(Buon A ong Gia Tri Vien X)

 

Dau rang x ngi van co u bon mua Xuan Ha Thu ong, nhng khong co mua nao lam cho thi s Hu-Phng vui hng lac canh ca. Mua xuan ang ti x My, nhng mua xuan cua thi s  a chet trong long khi mat que hng:

                                    Thoi ng nhac chuyen xa roi

Mua Xuan nh a xa xoi coi nao.

(ng Nhac Na Chuyen Ngay Qua)

 

Qua mot em dai thao thc, sang tnh day cht thay cuoc i buon te ni x la que ngi:

                                    Bat au khi tnh day

Cuoc song nghe a buon

Ngay nao trong mong i

Niem vui ben tng phung.

(Ch La Menh Mong)

 

Dau la mau xanh biec cua la cay, ay the ma no cung gi len mot noi au buon trong long thi nhan. Bi v cai than t nan tr v ni at khach th lam sao ma khong buon cho c?

                                     Ch v at khach ngai ngung

Hon ta l lng gia vung u hiu.

(Nghen Ngao Trong Thay Mau Xanh Cay La X Ngi)

 

Roi mua Xuan ni x ngi lai ti, ay the ma thi s cung khong cam thay vui cho c!

                                     au xuan thien ha dap du

Ng au vn a rung nhieu canh hoa

      Lanh ong con o buot da

Niem vui cht thay xot xa lanh lung.

(au Xuan i Xem Hoa ao N)

 

Khi la a xanh tren canh, canh vat that la ti mat. Nhng oi vi thi s Hu-Phng, mau xanh ti mat ay cung lam cho ong chanh long ngh ti than phan lu vong:

                                     Bang khuang nhn ngam x ngi

Noi long chung au ngha i vong no.

(Bien La)

Canh an nh au ni x ngi th lam sao long mnh vui cho c! Cai au nhat la khi ngh ti mot thi kiem cung ngang doc b chm vao quen lang:

                                    Than phan ta nui buon

Mot khoang dai lu vong

Ai tng ging cung no

Con ngh g na khong?

(Ai Tng Ging Cung No)

 

Mot ba cm ngon cua gia nh cung lam cho thi s Hu-Phng phai suy ngh va nh ve que hng ni co than bang quyen thuoc ang chay lo tng ba ma van khong u no:

Mot ba cm ngon

Lam ta suy ngh

                                    Que nha heo hon

Tm au my v.

 

Ngay xa ay ong

Gao thm lua tot

Bay gi nao nung

Nha xieu mai ot.

(Hien Tai va Ngay Qua)

 

Chnh v qua tha thiet ti que hng cho nen thi s Hu-Phng cung dan long mnh khong i ngh he nh nhng ngi ong hng khac. Bi v tm vui cung chang ch li g trong khi trong long mnh ang ngon ngang tram moi sau au:

Sc nh tm vui chang ch g

                                    Lam sao giai c noi sau bi

Que cha at me dai au xot

Van lam ngi m mot chuyen i.

(Sc Nh)

 

oi khi suy ngh ve cuoc i, thi s Hu Phng a buoc mieng than:

                                    Mot khoang i qua may nhuc nhan

ang cay nghn noi may ban khoan

Vui nao dai dang buon khong gi

Cung mai nhap nhoa chuyen gio trang.

(Mot Khoang i Qua)

 

Nhng c m cua thi qua kh gi ay anh phai gia t trong cn uat nghen cua ngi anh hung nga nga:

Manh tri nao o toi m c

                                    Van thay mu tam mot bien buon

Manh hon nao o toi mong gi

Ch la h ao bong hoang hon.

(c Vong Gia T)

 

Noi buon luon chat ngat trong hon, nhng thi s Hu-Phng van vng niem tin va nuoi ch kh phuc thu:

                                    Ta nuoi hon ta lai

Vun them ch quat cng

Sau mot lan thua bai

Thanh tr phai vng hn.

 

Vng long i! Chien s!

Khi a quyet tam roi

Ngay qua thoi ng ngh

Ngay mai rang hng tri.

(Ai Tng Ging Cung No)

 

V viec quang phuc at nc khong phai mot sm mot chieu ma thanh tu ngay, cho nen ong khuyen ta nen lu tam en viec trong ngi cho mai hau:

      Trong ngi von e cau mong

oi thay cung chang sn long quoc gia

      Cang xa cang thay nh nha

Anh em van o thiet tha mai con.

(Trong Ngi Cho Mai Sau)

 

Ong khuyen moi ngi nen oan ket lai, v le:

                                    V quoc gia ta phai dep t thu

Ngi quoc gia ch co mot tam t

Thong kho ong hng xui ta ket hp

Muc ch giup chinh nhan mau thang cuoc

Diet bao tan bnh tr lai giang san

c song ay tng oi a huy hoang

Khong the e phoi pha bau nhiet huyet

Bai hoc nao gia tr hn oan ket

Ngi Viet tha hng xin ch hng h.

(Bai Hoc oan Ket)

 

Thi s Hu-Phng a at at nc que hng len tren tat ca moi van e va ong khang nh rang Viet Nam se khong b phai m nh moi ngi suy tng:

                                     Nc non la tat ca

Viet Nam khong chao thua

Phai huy hoang sang gia

Viet Nam khong phai m.

(Nc Non La Tat Ca)

 

Va ong luon m c mot ngay huy hoang tren at nc se ti:

Neu ta cha ve ven bien o

Chang phai phai sn y au tranh

Ma bi ngi ta khong muon gi

Nguyen the v nc chang mang danh.

. . . . . . . . . . . . . . .

. . . . . . . . . . . . . . .

Nen ta luon ngh ngay mai ay

Thon xom ven bien ngap sac vang

Soc o ngay xa bng o lai

Huy hoang phi phi khap tri Nam.

(Neu)

 

Tuy khong xong xao hoat ong nh nhieu ngi khac, nhng thi s Hu-Phng luc nao cung hng tam ve que hng mot cach chan thanh va tha thiet. Ong m c mat tri t do hay moc tren que hng Viet Nam than yeu e can quet lu Cong san hung tan:

Oi! Viet Nam! Viet Nam!

Vang son nao toi ap u

Than ai nao toi lu gi

Xin mat tri ng quen

                                    Hi mat tri t do!

Hay o nang that nhieu

Hoa thieu loai qui o

Cho at nc toi

Cong san se khong con

Ch con mot Viet Nam

Trung hoa nhan ngha.

(Xin Hay Gi Gium Toi Mat Tri)

 

Luan ve tnh ngha v chong, co le thi s Hu-Phng la ngi tham tha niem au nhat trong gii lam th:

             au la tnh ngha sat son

Thoi i hai ch mot nguon xot xa.

(au La Tnh Ngha)

 

Cuoc tnh v nh cn song vo b cat trang hay mot chieu long gio ngoai bien khi:

                                    Ngay cua bong dng

Chun may long gio

Ngi khong than th

Quyen luyen chi ta.

(Cuoc Tnh)

 

Va cung co luc cuoc tnh menh mong nh bien ca:

                Can roi khoang song

Ngi xa ngang mat

Muon roi ch trong

Tnh xa hiu hat.

(Menh Mong)

 

Trong mot bai van xuoi, thi s Hu Phng a co cai nhn ve Tnh Yeu, Hanh Phuc va c Tin nh sau:

Y ngha cuoc song xuyen qua nhng menh e he trong nh Tnh Yeu, Hanh Phuc, c Tin co the khong con la g na het. Cai co cai khong va chang ch mang mot tnh chat phu du va vay mn ma thoi. (T Mot Va Cham)

 

Tuy nhien, thi s Hu-Phng co mot i song tam linh that la vng chac, cho nen ong a xac quyet:

                                    Chm theo h ao

Ai a cuong me

Ch con co ao

Sang soi loi ve.

(i Nh Trung Sau)

 

Vang, thi s Hu-Phng a c soi sang loi ve Nc Chua. Du noi au mat nc vo cung xot xa trong long thi nhan nhng s ra i ot ngot va vnh vien cua thi nhan a hoa giai noi au buon ay cho ong e ong c thanh than ve vi Chua.

 

      The la mot kiep noi troi

Trien mien uat han mot i nga nghieng

(Mot Ngay Nang Tat)

 

T nay, thi s Hu Phng khong con phai vng van na ve cuoc i t nan bat ac d ma ong a ganh chu trong quang i con lai. Noi buon cua ong a cham dt cung vi thi tap nay. Mong rang nhng dong tam tnh chia xe nay, thay cho nen tam hng, se lam cho thi s Hu-Phng mm ci thanh than ni mien Lac Canh.

 

(c Pho, ngay 25 thang 2 nam 2001)

 

Vnh Liem

 

   Contact: Vinh Liem

                     1 Applegrath Court, Germantown, MD 20876-5613 (U.S.A.)

                     E-mail: vinhliem9@aol.com; vinhliem9@hotmail.com

                                                              [Back]   [Home]